Partners for Innovation ging aan de slag met een bijzondere opdracht. Op verzoek van een maatschappelijke organisatie voerden we een onderzoek uit naar de gevolgen van duurzaamheidstransities voor landgebruik in Europa.

In de transities naar een agro-ecologische landbouw, hernieuwbare energie en veel meer circulariteit zijn grote veranderingen nodig, maar die hebben direct gevolgen op de hoeveelheid land die we daarvoor moeten gebruiken.

Hoofdvraag: is er meer of minder land nodig door de transitie?

De hoofdvraag van dit onderzoek was: in welke mate leiden deze transities tot meer of minder landgebruik in Europa? En past het dan wel nog binnen de Europese grenzen? Zo zal het eten van meer plantaardig voedsel leiden tot een vermindering van benodigde (landbouw)grond, terwijl bouwen met bio-based materialen juist vraagt om nieuwe productiebossen. Daarvoor is dan juist meer land nodig.

Francisca Demmendal-Wit leidde het onderzoek, dat door vier specialisten van Partners for Innovation werd uitgevoerd. ‘Omdat we experts hebben op de thema’s energie, landgebruik en materiaalgebruik konden we voor deze opdracht collega’s van onze verschillende thematische afdelingen hierbij betrekken,’ aldus Demmendal-Wit.

Land besparen door andere landbouw

Het onderzoek toonde aan dat we in Europa met een duurzamer dieet en agro-ecologische landbouw land uitsparen. Tevens heeft de omslag naar bio-based bouwmaterialen een grote invloed. Demmendal-Wit legt uit: ‘Als bouwmateriaal wordt hout steeds belangrijker, omdat het koolstof opslaat en gezien wordt als duurzaam – mits er regeneratief bosbeheer plaats vindt. Echter, een enorme stijging naar de vraag van hout zal veel meer bosgebieden vereisen – vermoedelijk meer dan het totaal beschikbare oppervlakte bos in de 27 EU-lidstaten.’

Toch betekent dit niet dat deze transitie onmogelijk is. Demmendal-Wit: ‘Er zijn nog meer knoppen waaraan gedraaid kan worden. Zo kan hout voor de bouwsector ook van buiten de EU komen.’ Volgens het onderzoek is behalve de overstap naar bio-based grondstoffen ook een vermindering van de productie van nieuw plastic van belang voor een duurzame toekomst. Daarnaast spelen productiematiging en gesloten kringlopen een cruciale rol.

Geschreven door: Arne Doornebal, Communicatie Specialist en business developer Afrika.

Consultant aan het woord: Francisca Demmendal-Wit. Expert natuur-inclusieve landbouw.